Kurs Polski Online B1

Урок 02 - Smacznie gotujemy
Готовим вкусно

🔹 SŁOWNICTWO (лексика)
Restauracja i obsługa
  • obsługiwać / obsłużyć
    обслуживать / обслужить (сов. вид)
  • podawać / podać
    подавать / подать (еду, напитки)
  • serwować
    сервировать, подавать (более официально)
  • zamawiać / zamówić
    заказывать / заказать
  • karta dań
    меню
  • kelner, szef kuchni
    официант, шеф-повар
  • sztućce, talerz, kieliszekстоловые приборы, тарелка, бокал / рюмка (для вина, алкоголя)
Gotowanie
  • przyrządzać
    готовить (процесс приготовления блюда)
  • przygotowywać
    подготавливать / готовить
  • danie, potrawa, przystawka
    блюдо, кушанье, закуска
  • sos
    соус
  • zupa
    суп
  • zapiekanka
    запеканка
  • z + dopełniacz (z mięsa, z warzyw)
    из + родительный падеж
Przetwory i jedzenie domowe
  • przetwory
    заготовки (домашняя консервация)
  • dżem
    джем
  • kompot
    компот
  • grzyby w occie
    грибы в уксусе
  • zioła
    травы
  • sezonowe owoce
    сезонные фрукты
Ilość i całość
  • cały / cała / całe
    целый / целая / целое
  • wszyscy / wszystkie / wszystko
    все (мужчины или смешанная группа)
    все (женщины / предметы) / всё
  • dwa
    два (муж. неодуш. / ср. род)
  • dwie - две (женский род)
  • dwóch - двух
  • dwóm - двум
  • dwiema - двумя

Polski online / lekcja 02 / Quize >>

str 2

str2

Igor od niedawna pracuje w eleganckiej restauracji. Teraz bardzo lubi swoją pracę, ale na początku bardzo go stresowała. Igor myślał, że praca kelnera jest prosta, szczególnie że był wcześniej kelnerem w pizzerii. Ale w nowej pracy nie było tak łatwo. Igor przekonał się, że żeby dobrze obsługiwać gości restauracji, musi się wiele nauczyć. Po pierwsze musi perfekcyjnie znać kartę dań i win oraz wiedzieć, co jak smakuje oraz z czego i w jaki sposób zostało przyrządzone. Młody kelner musiał zdać egzamin z karty dań przed szefem kuchni oraz właścicielką restauracji. Kiedy go zdał, nastąpiło próbowanie potraw z menu restauracji. Właścicielka restauracji uważa, że nie można podawać jedzenia, jeśli się nie wie, jak ono smakuje. Igor myślał, że serwowanie potraw polega tylko na tym, że odbiera się talerz z kuchni i zanosi do stolika. A tymczasem musiał uczyć się ponad miesiąc, jak nakrywać stół, układać sztućce, podawać wino, pomagać gościom w wyborze dań i pytać ich, czy wszystko jest w porządku. Na początku był tak zestresowany, że źle poukładał sztućce. Teraz już wie, że łyżka i nóż powinny być po prawej stronie talerza, widelec po lewej, a łyżeczka i widelczyk do ciasta na wprost. Wie też, gdzie postawić kieliszek i który służy do jakiego wina. Zna wszystkie rodzaje sztućców, które są w restauracji i wie, która łyżeczka jest do herbaty, do kawy, a która do deseru. Nawet w domu ma nóż do ryb. Obsługuje gości perfekcyjnie. Nic dziwnego, że dostaje wysokie napiwki.

tłumaczenie
tlumacz2

str. 3 - Proszę posłuchać i odpowiedzieć, czy zdanie jest prawdziwe (prawda), czy fałszywe (fałsz).

1. Igor kiedyś był kelnerem w ekskluzywnej restauracji, a teraz pracuje w pizzerii.

2. Młody kelner na początku denerwował się w nowej pracy.

3. Igor uczył się ponad miesiąc karty dań i win.

4. Właścicielka restauracji uważa, że kelnerzy muszą znać smak potraw, które serwują.

5. Młody kelner pomylił kieliszki do wina.

6. Igor ma w domu specjalny nóż do krojenia mięsa.

7. Klienci Igora nie są zadowoleni.

str. 4 - Proszę podpisać ilustracje słowami z listy.

str. 5 - Proszę uzupełnić frazy słowami z listy.

str. 6 - Proszę wybrać poprawne słowo z listy.

  1. Na początku Igor nie wiedział, na czym polega praca kelnera. Musiał nauczyć się, jak gościom dania. Uczył się też, jak wino i to było najtrudniejsze, ale też bardzo interesujące. Teraz już doskonale wie, jak stół i gdzie położyć sztućce. Nie miał problemu z kieliszkami wina, ale nie wiedział, jak wygląda widelec do ryb. Kelner w tej restauracji musi wiedzieć, jak się wszystkie potrawy, które są w karcie .
otwet06

str 7 - Proszę obejrzeć fotografię i uzupełnić tekst słowami:
widelec, łyżeczka, nóż, talerzem, kieliszek .

str7

Teraz już doskonale wiem, że łyżka i powinny być po prawej stronie talerza. Łyżka powinna leżeć na zewnątrz, a między łyżką a . Już nie zapominam, że jest zawsze po lewej stronie, a na wprost. stawiamy przed talerzem po prawej stronie.

otwet7

str 8

str8

Przykłady:

Kto obsługuje tamten stolik pod oknem?
Nowy kelner obsługuje bardzo wymagających klientów.
Codziennie podajesz obiad z dwóch dań?
Ci kelnerzy ukończyli kurs i bardzo profesjonalnie serwują wino.
W porze obiadowej serwujemy dwie zupy do wyboru.
Zamawiam pizzę, zamówić coś dla ciebie?
Czy pani zamawiała pierogi na wynos?

tłumaczenie
tlumacz12
str8_2

Przykłady:

Jak przyrządzasz ten sos z zielonego pieprzu?
sałatkę przyrządzam z wędzonej ryby, orzechów i świeżych ziół.
Potrzebujesz dwóch rodzajów mięsa, żeby przyrządzićpastę.
Iwona przyrządza wegetariańskie przekąski z jaj, grzybów i warzyw.
Na kolację przygotuję coś smacznego.
Dominika przygotowuje zapiekankę z ziemniaków i jagnięciny.

tłumaczenie
tlumacz12

str. 9 - Proszę wybrać poprawną formę z listy.

  1. Kelnerzy cały wieczór obsługują .
  2. Przyrządzam naprawdę pyszne dania z .
  3. W naszej restauracji serwujemy obiady z dwóch .
  4. Najpierw zamawiamy .
  5. Przygotuję na kolację pyszną pastę z .
  6. Nigdy nie przyrządzałam dań z .
otwet9

str. 10 - Proszę posłuchać i zaznaczyć poprawną odpowiedź.

1. Ania przyrządza obiad dla ...

2. Przygotuje obiad z …

3. Na przystawkę będzie …

4. Danie główne będzie z …

5. Na deser będzie …

6. Chłopak Ani …

7. Rodzice chłopaka Ani …

str. 11

str11

Irina: Nie smakuje mi ten dżem. Jest jakiś sztuczny.
Ela: Tak jak te ogórki. Są zupełnie bez smaku. Moja babcia i moja mama same robią przetwory. Może my też spróbujemy?
Irina: Dobry pomysł. Spróbujmy! Ale zakupy musimy zrobić na bazarze, a nie w supermarkecie.
Ela: Zróbmy listę zakupów!
Irina: Bardzo chętnie. Chciałabym kupić zioła, grzyby, jakieś dobre sezonowe owoce, może gruszki lub śliwki i jakieś warzywa. Co jeszcze?
Ela: Pokaż listę! Pęczek natki pietruszki, koperku i szczypiorku. Chcesz świeże czy suszone grzyby?
Irina: Świeże. Możemy zamarynować grzyby w occie.
Ela: Ja bardzo lubię również dynię w occie. Kupmy też cukinię i czosnek!
Irina: A z owoców zrobimy przepyszne dżemy. Np. ze śliwek, moreli i brzoskwiń.
Ela: Dobra, tylko może nie wszystko naraz! Co robimy najpierw – dżemy czy przetwory na ostro?

tłumaczenie
tlumacz12

str 12 - Proszę posłuchać i zaznaczyć odpowiedni rachunek.

str 13 - Proszę podpisać ilustracje.

str 14

str14

Monika: Co ci najbardziej smakuje?
Olek: Uwielbiam wszystkie rodzaje pierogów i mógłbym całe życie jeść tylko pierogi.
Monika: Jesz domowe pierogi czy chodzisz do restauracji?
Olek: Odwiedziłem już wszystkie pierogarnie w całym mieście. Znam wszystkie karty dań na pamięć.
Monika: A potrafisz sam robić pierogi?
Olek: Myślałem, że o pierogach wiem wszystko, ale niestety ciągle nie nauczyłem się ich przyrządzać. Ale bardzo chcę się nauczyć.
Monika: A co robisz w tym celu, żeby się nauczyć?
Olek: Kupiłem książkę kucharską „Wszystko o pierogach”. Przeczytałem całą, ale nadal nie umiem ich przygotować. Na szczęście babcia mojego kolegi obiecała, że mnie nauczy.

tłumaczenie
tlumacz14

str 17

CAŁY / CAŁA / CAŁE
📌 Что это значит?

cały = целый / весь (100%)

🔹 Формы
Rodzaj Forma Пример
męski cały cały dzień
żeński cała cała noc
nijaki całe całe życie
liczba mnoga całe / całi całe miasto, cali studenci
📌 Самое важное

CAŁY — это прилагательное.

Оно должно согласовываться:

  • ✔ по роду
  • ✔ по числу
  • ✔ по падежу
🚨 Главная ловушка

Не путать:

  • ❌ Cały studenci => CAŁY = один объект целиком (весь один объект)
  • ✅ Wszyscy studenci => WSZYSCY = все люди (все люди)

Прилагательное cały, cała, całe, cali, całe, (целый, целая, целое. целые) означает 100 % единицы, например:
cały chleb, cała klasa, cały dzień, cała noc, cały obiad (целая буханка хлеба, целый класс, целый день, целая ночь,целый обед) и т.д.

Przykłady:

Musimy kupić cały chleb, bo pół to za mało.
Ktoś wypił cały sok, a pusty karton wstawił do lodówki.
Cały tydzień jesz tylko ziemniaki.
Całą sobotę robiłyśmy przetwory.
Wrócili z wycieczki w góry cali i zdrowi.
Zawsze podajemy na talerzu całe ziemniaki.

tłumaczenie
tlumacz17_1
WSZYSCY / WSZYSTKIE / WSZYSTKO

Это не прилагательное, а местоимение.

И тут главное — люди или не люди.

Все = 100%, но форма зависит от того, кто или что.

Местоимения wszystko, wszyscy, wszystkie (все, все) означают 100 % элементов какого-то собирательного понятия.
Местоимение wszyscy (все) используем для лично-мужского рода форм, например.
wszyscy studenci, wszyscy pracownicy (все студенты, все работники).
А местоимение wszystkie (все) – для форм нелично-мужского рода, напр.:
wszystkie studentki, wszystkie restauracje, wszystkie desery (все студентки, все рестораны, все десерты).

🔹 Формы
👥 Люди (męskoosobowy)

wszyscy

  • wszyscy studenci
  • wszyscy kelnerzy
  • wszyscy ludzie

если в группе есть хотя бы один мужчина — wszyscy

🧍‍♀️🪑 Предметы / женщины / абстрактное

wszystkie

  • wszystkie restauracje
  • wszystkie kobiety
  • wszystkie potrawy
📦 Всё вообще (ед. число)

wszystko

  • wszystko wiem
  • wszystko kupiłam

Przykłady:

Na szczęście wszystko kupiłam na targu.
(= Kupiłam każdą rzecz z mojej listy zakupów.)
Lubię wszystkie rodzaje pierogów.
(= Lubię każde pierogi.)
Wszyscy pracownicy tej restauracji doskonale znają kartę dań.
(= Każdy pracownik restauracji zna doskonale kartę dań.)

Na uroczystej kolacji byli wszyscy wykładowcy i cały piąty rok studentów.
Wszyscy zjedli cały obiad.

tłumaczenie
tlumacz17_2

str 18 - Proszę uzupełnić tekst słowami z listy.

str 19 - Proszę wybrać poprawne słowo z listy.

  1. Kelnerzy znają dania.
  2. próbowali dań serwowanych przez kelnerów.
  3. Przez spotkanie wymieniałyśmy przepisy.
  4. Nakrywamy stoły na sali.
  5. Zjedliśmy śniadanie.
  6. Przyrządzamy z karty dań.
otwet19

str 20

str20

Kulinarne zwyczaje Polaków dawniej i dziś.

Dzisiaj już rzadko robi się przetwory. Kiedyś robiło się ich bardzo dużo. Owoce i warzywa kupowało się na targu albo bazarze, szczęśliwi byli ci, którzy mieli własne ze swojego ogródka. Z owoców robiło się dżemy i kompoty. Z warzyw przygotowywało się sałatki w słoikach. Potem przez całą zimę, kiedy trudno było kupić warzywa i owoce, miało się pyszne przetwory. „Sprzedaję na targu i wiem, że jeszcze kilka lat temu ludzie nie robili przetworów. A teraz znowu robią” – mówi pani Teresa. Faktycznie ostatnio wraca się do tego zwyczaju. Wydaje się, że za kilka lat będzie się robiło więcej domowych sałatek, kompotów i dżemów. Dlaczego tak jest? To proste, ludzie chcą wiedzieć, co jedzą. Kiedy przygotowuje się coś samemu, doskonale wie się, jak to jest zrobione i że nie ma w tym konserwantów. Dziś wraca się do starych zwyczajów. Kiedyś nie jadło się w restauracjach, potem zrobiły się modne fast foody, teraz znowu je się w domach i chętnie się gotuje. Podobnie jest z zakupami. Kiedyś kupowało się na targu, potem wszyscy zaczęli kupować w supermarketach, ale teraz znowu kupuje się świeże warzywa i owoce najwyższej jakości, a takie są właśnie na targach czy bazarach.

tłumaczenie
tlumacz20

str 21 - Proszę przeczytać tekst i zaznaczyć poprawną odpowiedź.

str 22

Formy bezosobowe z „się”
📌 Что это вообще такое?

Это форма, когда:

  • мы не говорим, кто делает действие
  • действие делают «люди вообще»
  • или это общий обычай

По-русски это часто:

  • «делают»
  • «готовят»
  • «говорят»
  • «продают»

🔹 Простой пример

❌ Ludzie robią przetwory.

(Люди делают заготовки.)

✅ Robi się przetwory.

(Делают заготовки.)

📌 Как образуется форма?

Очень важно. Формула простая: 👉 3 лицо ед. числа + się

🔹 Czas teraźniejszy (настоящее)
  • robi → robi się
  • kupuje → kupuje się
  • gotuje → gotuje się

Примеры:

  • W Polsce je się dużo zup.
  • W tej restauracji podaje się dobre wino.
  • Na targu kupuje się świeże warzywa.
🔹 Czas przeszły (прошедшее)

Берём форму среднего рода:

  • robiło → robiło się
  • kupowało → kupowało sięę
  • jadło → jadło się

Примеры:

  • Kiedyś robiło się przetwory.
  • W PRL-u kupowało się wszystko na kartki.
  • W domu jadło się obiady razem.
🔹 Czas przyszły (будущее)

Есть 2 варианта:

1️⃣ będzie się + bezokolicznik

  • Będzie się robić.
  • Będzie się kupować.

2️⃣ będzie się + forma przeszła

  • Będzie się robiło.
  • Będzie się kupowało.

Оба варианта правильные.

📌 Когда используется?

1️⃣ Когда говорим об общем правиле

W Polsce pije się herbatę.

2️⃣ Когда говорим о традиции

Kiedyś robiło się przetwory.

3️⃣ Когда не важно, кто делает

Tu mówi się po angielsku.

📌 Очень важное различие
Ludzie kupują warzywa.

(есть подлежащее)

Kupuje się warzywa.

(подлежащего нет — форма безличная)




str22

Безличные формы глагола образуются путем добавления предлога się к глаголу в 3 лице единственном числе.

Эти формы являются безличными, но информируют нас, что все люди или (в зависимости от контекста – все жители, работники или студенты) что-то когда-то делали или покупали, сейчас делают и, похоже, будут делать в будущем. А если не все, то точно решительное их большинство.

Одновременно эта форма удобна в применении, если мы не хотим сказать, кто является исполнителем действия, напр. В СМИ говорится… (но неизвестно, кто говорит).



Przykłady (porównaj)::

Kiedyś wszyscy robili przetwory.
Kiedyś robiło się przetwory.

Obecnie wszyscy kupują wysokiej jakości produkty.
Obecnie kupuje się wysokiej jakości produkty.

Ludzie będą wracać do dawnych przepisów i smaków.
Będzie się wracać do dawnych przepisów i smaków.

tłumaczenie
tlumacz22

str 23 - Proszę wybrać poprawne słowo z listy.

  1. Dawniej bardzo dużo przetworów. Pamiętam, że część owoców na bazarze. Teraz , że za kilka lat więcej domowych sałatek, kompotów i dżemów. Teraz ludzie mówią, że kiedy się coś samemu, doskonale się, jak to jest zrobione i że nie ma w tym konserwantów.
otwet23

str 24 - Proszę przekształcić zdania według przykładu.

Kiedyś ludzie robili więcej przetworów.
Kiedyś robiło się więcej przetworów.

1. Dawniej wszyscy mieli w ogródkach owoce i warzywa.

Dawniej w ogródkach owoce i warzywa

2. Kiedyś rzadko ludzie jedli restauracjach.

Kiedyś rzadko restauracjach.

3. Teraz znowu ludzie kupują na bazarze.

Teraz znowu na bazarze.

4. Za kilka lat ludzie częściej będą gotować w domu.

Za kilka lat częściej w domu.

5. Obecnie ludzie dużo rozmawiają o jedzeniu.

Obecnie dużo o jedzeniu.

6. W Internecie ludzie piszą o tym, jak przyrządzić domowe przetwory.

W Internecie o tym, jak przyrządzić domowe przetwory.

otwet24

str 25

str25

Nazywam się Igor i jestem kelnerem. Restauracja, w której pracuję, jest bardzo elegancka, a jej specjalnością są dania kuchni polskiej. Klienci najczęściej zamawiają dwa dania: krem z borowików i kaczkę. W restauracji pracuje dwóch świetnych szefów kuchni, każdy na innej zmianie. Zawsze są też dwie kucharki. W restauracji są dwie sale. Jedna z tych dwóch sal jest na górze, a druga na dole. Dzisiaj pracuję na górze z dwiema kelnerkami. Mamy dwie interesujące rezerwacje. Wiemy, że przyjdzie dzisiaj dwóch znanych dziennikarzy i że będziemy też podawać dania dwóm znanym aktorkom. Ale to tajemnica i nic więcej nie mogę powiedzieć.

tłumaczenie
tlumacz25

str 26 - Proszę zaznaczyć, które zdanie mówi Igor (1), a które szef kuchni (2). Proszę wpisać cyfrę 1 lub 2.

1 Mam na imię Igor i jestem kelnerem.

W restauracji pracuje dwóch świetnych szefów kuchni, każdy na innej zmianie.

Dwóch naszych kelnerów pracuje na jednej zmianie.

Dwaj nasi kelnerzy obsługują dwie sale.

Który z dwóch naszych szefów kuchni smaczniej gotuje?

Będę dzisiaj obsługiwał dwóch znanych dziennikarzy.

Będę dzisiaj gotował dla dwóch pięknych aktorek.

W kuchni pomagają mi dwie kucharki.

otwet26

str 27

LICZEBNIK „DWA”

Вот тут начинается магия польского.

📌 Главное, что нужно понять

Есть три разные формы:

  • dwaj → мужчины
  • dwie → женский род
  • dwa → всё остальное
str27

Числительное dwa (два) в лично-мужском роде, а также в нелично-мужском роде в родительном, дательном, творительном и предложном падежах принимает одинаковые формы. Разные формы принимает только в именительном и винительном падеже.

В именительном падеже лично-мужского рода можно использовать две конструкции:

🔹 Rodzaj męskoosobowy
(люди-мужчины)
  • dwaj kelnerzy
  • dwaj studenci

Но! В падежах:

  • dwóch kelnerów
  • dwóm kelnerom
  • z dwoma kelnerami
🔹 Rodzaj żeński
  • dwie kobiety
  • dwie restauracje

В падежах:

  • dwóch kobiet
  • dwóm kobietom
  • z dwiema kobietami
🔹 Rodzaj nijaki
męski nieosobowy
  • dwa pomidory
  • dwa dania
🚨 Самая большая ловушка

После „dwóch” глагол часто в форме: 👉 liczba pojedyncza, rodzaj nijaki

Например: Dwóch studentów przyszło.

Не:

przyszli ❌ => Это звучит странно для поляков.

str27_2

Przykłady:

Dwaj kelnerzy obsługują gości restauracji.
Dzisiaj w pracy jest dwóch barmanów, a dwie kelnerki będą za godzinę.
Do tej sałatki muszę dodać dwa pomidory, dwie cebule i dwa ogórki.
Lubię gotować razem z dwiema moimi koleżankami.
Pomogliśmy dwóm koleżankom zrobić zakupy.

tłumaczenie
tlumacz27

str 28 - Proszę zaznaczyć wszystkie poprawne formy.

otwet28

str 29 - Proszę uzupełnić zdania – zaznaczyć poprawną formę.

1. Dziś w restauracji pracuje … kelnerów.

2. Trzeba dodać … duże cebule.

3. W tej restauracji są … szefowie kuchni.

4. Tu warzywa i owoce … dwaj sprzedawcy.

5. Wczoraj byli dwaj …

6. Do restauracji … dwaj panowie.

7. Najlepsze danie … dwie znane aktorki.

8. Dwaj … zamówili żeberka

str 30 - Proszę wybrać poprawne słowo z listy.

  1. Idę na spacer z psami.
  2. Daliśmy napiwki kelnerkom.
  3. Nie zjemy dań.
  4. Nie bierz do sałatki ogórków.
  5. Poproszę jabłka.
  6. W barze są panowie.
  7. panów zamówiło desery.

str 31 - Proszę posłuchać i uzupełnić tekst poprawnymi formami liczebnika dwa

Nazywam się Igor i jestem kelnerem. Restauracja, w której pracuję, jest bardzo elegancka, a jej specjalnością są dania kuchni polskiej. Klienci najczęściej zamawiają dania: krem z borowików i kaczkę. W restauracji pracuje świetnych szefów kuchni, każdy na innej zmianie. Zawsze są też kucharki. W restauracji są sale. Jedna z tych sal jest na górze, a na dole. Dzisiaj pracuję na górze z kelnerkami. Mamy interesujące rezerwacje. Wiemy, że przyjdzie dzisiaj znanych dziennikarzy i że będziemy też podawać dania znanym aktorkom. Ale to tajemnica i nic więcej nie mogę powiedzieć.

otwet31

str 32 - Переведите предложения.

1. Официант обслуживает гостей ресторана и подает блюда.

.

2. Раньше люди не ели в ресторанах.

.

3.Сегодня снова делаются заготовки.

.

4. В этом ресторане работают два известных повара.

.

5. Мы купили два помидора, две паприки и две луковицы.

.

6. Вчера я съел целый обед.

.

7. Я люблю все вареники.

.

otwetstr32

str 33 - Proszę słuchać nagrania i pisać. Można też słuchać i pisać na kartce, a później przepisać tekst.

Szef kuchni musi umieć przyrządzić każdą potrawę, każde danie. Musi znać przyprawy. Kelnerzy muszą wiedzieć jak nakrywać stół. Układają talerze, noże, łyżki i widelce.