Lajkonik — лайконик
ze szczętem — полностью, целиком
świta — свита
harcować — резвиться, веселиться
Tatarzy — татары
bredzić — бредить
Lajkonik — лайконик
postać związana z legendą o napadzie Tatarów na Kraków.
Przykład:
Co roku w Krakowie odbywa się pochód Lajkonika.
Каждый год в Кракове проходит шествие Лайконика.
ze szczętem — полностью, целиком
całkowicie, zupełnie.
Przykład:
Stary dom spłonął ze szczętem.
Старый дом сгорел полностью.
świta — свита
grupa ludzi towarzyszących ważnej osobie.
Przykład:
Król przyjechał do miasta ze swoją świtą.
Король приехал в город со своей свитой.
harcować — резвиться, веселиться
bawić się bez troski i energicznie się poruszać.
Przykład:
Dzieci harcowały na łące przez cały dzień.
Дети резвились на лугу весь день.
Tatarzy — татары
grupa ludów pochodzących ze wschodniej Europy i Azji.
Przykład:
W średniowieczu Tatarzy napadali na różne miasta.
В средние века татары нападали на разные города.
bredzić — бредить
mówić rzeczy pozbawione sensu.
Przykład:
Chory chłopiec miał gorączkę i trochę bredził.
Больной мальчик говорил в бреду из-за температуры.
hejnał — хейнал
hejnalista — трубач (играющий хейнал)
Wawel — Вавель
Rynek — рыночная площадь
wieża — башня
strażak — пожарный
schody — лестница
strome — крутые (о лестнице)
wejście — вход
panorama — панорама
smok — дракон
jama — пещера
kopiec — курган
wieżowiec — высотный дом
hejnał — хейнал
melodia grana na trąbce z wieży mariackiej w Krakowie.
Przykład:
Co godzinę z wieży mariackiej słychać hejnał.
Каждый час с Мариацкой башни слышен хейнал.
hejnalista — трубач
strażak, który gra hejnał z wieży.
Przykład:
Hejnalista gra melodię na cztery strony świata.
Трубач играет мелодию на четыре стороны света.
Wawel — Вавель
historyczne wzgórze i zamek w Krakowie.
Przykład:
Turyści często odwiedzają zamek na Wawelu.
Туристы часто посещают замок на Вавеле.
Rynek — рыночная площадь
główny plac w centrum miasta.
Przykład:
Na Rynku w Krakowie jest dużo turystów.
На рыночной площади Кракова много туристов.
wieża — башня
wysoka budowla.
Przykład:
Weszliśmy na wysoką wieżę.
Мы поднялись на высокую башню.
strażak — пожарный
osoba, która gasi pożary i pomaga ludziom.
Przykład:
Strażak pracuje w straży pożarnej.
Пожарный работает в пожарной службе.
schody — лестница
stopnie prowadzące w górę lub w dół.
Przykład:
Schody na wieżę są bardzo strome.
Лестница на башню очень крутая.
strome — крутые
bardzo nachylone.
Przykład:
Te schody są bardzo strome.
Эта лестница очень крутая.
wejście — вход
miejsce, przez które można wejść do budynku.
Przykład:
Wejście do wieży jest z boku kościoła.
Вход в башню находится сбоку костёла.
panorama — панорама
szeroki widok na miasto lub krajobraz.
Przykład:
Z wieży widać piękną panoramę Krakowa.
С башни видно красивую панораму Кракова.
smok — дракон
legendarne zwierzę ziejące ogniem.
Przykład:
Legenda mówi o smoku wawelskim.
Легенда рассказывает о Вавельском драконе.
jama — пещера
duża dziura w ziemi lub w skale.
Przykład:
Smocza Jama znajduje się pod Wawelem.
Драконья пещера находится под Вавелем.
kopiec — курган
sztuczne wzgórze usypane z ziemi.
Przykład:
Kopiec Kościuszki jest znanym miejscem w Krakowie.
Курган Костюшко — известное место в Кракове.
wieżowiec — высотный дом
bardzo wysoki budynek.
Przykład:
W nowoczesnych miastach jest dużo wieżowców.
В современных городах много высотных домов.
Co was zaskoczyło, zdziwiło, zainteresowało?
Przykładowa odpowiedź
- Zaskoczyło mnie to, że babcia otworzyła drzwi parasolką.
- Zdziwiło mnie też to, że babcia mogła latać na parasolce.
- Zainteresowała mnie historia o smoku wawelskim.
Czego się dowiedzieliście o Krakowie?
Dowiedzieliśmy się, że:
- w Krakowie jest wieża mariacka
- z wieży gra się hejnał
- w Krakowie jest Smocza Jama
- w mieście znajduje się Wawel
- z wieży można zobaczyć panoramę Krakowa
🔴 Fikcja literacka — художественный вымысел
Автор создаёт мир, где могут быть:
- реальные вещи
- похожие на реальные
- фантастические
🔍 3 типа элементов:
🟢 1. Prawdziwe (реальные)
👉 То, что существует в жизни
Примеры: город Краков, школа, люди
🟡 2. Prawdopodobne (правдоподобные)
👉 Может быть в жизни, но это не факт
Примеры: кто-то потерялся в городе, мальчик встретил незнакомца, собака спасла человека
💡 Это реально возможно, но не обязательно было на самом деле
🔵 3. Fantastyczne (фантастические)
👉 В реальности не бывает
Примеры: драконы, говорящие животные, путешествия во времени
💡 Это реально возможно, но не обязательно было на самом деле
💡 Коротко:
- fikcja → придуманный мир
- prawdziwe → реально
- prawdopodobne → возможно
- fantastyczne → нереально
Udowodnijcie, że świat przedstawiony w utworze jest wymyślony.
Нужно разделить элементы на 3 группы.
| Elementy rzeczywiste | Elementy prawdopodobne | Elementy fantastyczne |
|---|
Słowa z zadania 2a (lista)
przekazanie przez gołębie informacji o wizycie babci - голуби передают информацию о визите бабушки
rozmowa z hejnalistą - разговор с трубачом, который играет хейнал
Smocza Jama - Драконья пещера
chustka „przyspieszacz” - волшебный платок-ускоритель
kopiec Kościuszki - курган Костюшко
kościół Najświętszej Marii Panny w Krakowie - костёл Святой Марии в Кракове
ołtarz Wita Stwosza - алтарь Вита Ствоша
parasolka umożliwiająca latanie - зонтик, который позволяет летать
podziwianie panoramy Krakowa - любование панорамой Кракова
najazd Tatarów w XIII wieku na Kraków - нашествие татар на Краков в XIII веке
opowiadanie legendy o smoku wawelskim - рассказ о легенде Вавельского дракона
strażak-hejnalista - пожарный-трубач
wejście na wieżę mariacką - подъём на Мариацкую башню
wieża mariacka - Мариацкая башня
wnuczek - внук
krakowski hejnał - краковский хейнал
otwarcie zamkniętych drzwi wieży za pomocą parasolki - открытие закрытых дверей башни зонтиком
wywęszenie smoka - вынюхивание дракона
zwiedzanie Krakowa przez wnuka i babcię - осмотр Кракова внуком и бабушкой
zobaczenie najazdu Tatarów - увидеть нашествие татар
zniknięcie reklam i neonów - исчезновение реклам и неоновых вывесок
| Elementy rzeczywiste | Elementy prawdopodobne | Elementy fantastyczne |
|---|---|---|
|
Smocza Jama kopiec Kościuszki kościół Najświętszej Marii Panny w Krakowie ołtarz Wita Stwosza najazd Tatarów w XIII wieku na Kraków strażak-hejnalista wejście na wieżę mariacką wieża mariacka krakowski hejnał |
rozmowa z hejnalistą podziwianie panoramy Krakowa opowiadanie legendy o smoku wawelskim zwiedzanie Krakowa przez wnuka i babcię wnuczek |
przekazanie przez gołębie informacji o wizycie babci chustka „przyspieszacz” parasolka umożliwiająca latanie otwarcie zamkniętych drzwi wieży za pomocą parasolki wywęszenie smoka zobaczenie najazdu Tatarów zniknięcie reklam i neonów |
Wymieńcie znane z legend elementy, które pojawiają się w tekście.
W tekście pojawiają się elementy znane z legend:
- smok wawelski
- Smocza Jama
- najazd Tatarów na Kraków
- hejnał z wieży mariackiej
Ułóż dalszy ciąg przygód bohatera i babci Brygidy.
Przykładowa odpowiedź:
- Babcia i wnuczek poszli do Smoczej Jamy.
- Tam zobaczyli wielkiego smoka.
- Smok był jednak przyjazny i opowiedział im historię Krakowa.
- Na końcu bohaterowie wrócili na Rynek i zjedli lody.